CNN: Η βαριά σκιά της Ρωσίας στην Ευρώπη υπενθυμίζει ότι ο κίνδυνος για πόλεμο είναι υπαρκτός

Δυσοίωνο μοιάζει το μέλλον της Ευρώπης σύμφωνα με ανάλυση του CNN καθώς ένας πόλεμος με τη Ρωσία είναι μάλλον «αναπόφευκτος» και όχι θεωρητικός.

Όπως τονίζεται στο άρθρο που δημοσιεύτηκε τα Χριστούγεννα (Πέμπτη 25 Δεκεμβρίου), η Ευρώπη βρίσκεται στη «σκιά που ρίχνει η Μόσχα πάνω από την Ευρώπη και έχει αναγκάσει τις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να έρθουν αντιμέτωπες με μια αλήθεια που για δεκαετίες απέφευγαν».

Σύμφωνα με το αμερικανικό δίκτυο «αυτό ήταν το βασικό συμπέρασμα κλειστής συνάντησης ειδικών της άμυνας που πραγματοποιήθηκε τον περασμένο μήνα στο Λονδίνο, στο πλαίσιο εκδήλωσης του Royal United Services Institute (RUSI)».

Όπως τονίζει το CNN, στη συνάντηση συμμετείχαν εν ενεργεία και πρώην στρατιωτικοί, κυβερνητικοί αξιωματούχοι, στελέχη του ΝΑΤΟ, ερευνητές και εκπρόσωποι της αμυντικής βιομηχανίας. «Η εκτίμησή τους ήταν κοινή και ανησυχητική: το Ηνωμένο Βασίλειο και οι σύμμαχοί του δεν είναι επαρκώς προετοιμασμένοι για έναν πόλεμο που, σύμφωνα με τις υπηρεσίες πληροφοριών, θα μπορούσε να ξεσπάσει μέσα στα επόμενα χρόνια».

Κατά το δημοσίευμα όσοι συμμετείχαν δεν αναφέρθηκαν σε «πολεμοχαρή σενάρια, αλλά για αποτροπή» επισημαίνοντας ότι «ο μόνος τρόπος να αποφευχθεί μια άμεση σύγκρουση με τη Ρωσία είναι η Ευρώπη να είναι έτοιμη να κερδίσει έναν τέτοιο πόλεμο, αν αυτός ξεσπάσει».

«Πέρα από την ανάγκη για αυξημένες επενδύσεις σε έναν διαχρονικά υποχρηματοδοτούμενο αμυντικό τομέα, απαιτείται και μια βαθιά αλλαγή νοοτροπίας. Οι ευρωπαϊκές κοινωνίες πρέπει να ενημερωθούν ξεκάθαρα ότι η εποχή κατά την οποία η Γηραία Ήπειρος μπορούσε να αγνοεί τον κίνδυνο πολέμου έχει τελειώσει» επεσήμαναν οι ειδικοί αναλυτές.

«Υπάρχει ένδειξη ότι οι κοινωνίες είναι έτοιμες να κάνουν αυτή τη συζήτηση, αλλά βλέπουμε κυβερνήσεις που ακόμη δεν αισθάνονται αρκετά σίγουρες για να μιλήσουν ανοιχτά στους πολίτες τους», σημειώνει ο Σαμ Γκριν, καθηγητής ρωσικής πολιτικής στο King’s College London και ειδικός στη δημοκρατική ανθεκτικότητα.

Υβριδικός πόλεμος και ανησυχία

Εδώ και ορισμένους μήνες άλλωστε υπάρχει η βαθιά πεποίθηση ότι η Ρωσία έχει ξεκινήσει να διεξάγει έναν υβριδικό πόλεμο κατά της Δύσης.

Υπενθυμίζεται ότι έχουν παρατηρηθεί κατά καιρούς επιχειρήσεις δολιοφθοράς, παρεμβάσεις στον δημόσιο διάλογο μέσω παραπληροφόρησης, αλλά και ενέργειες όπως παραβιάσεις του εναέριου χώρου του ΝΑΤΟ, παρεμβολές GPS στις χώρες της Βαλτικής και επιθέσεις σε κρίσιμες υποδομές, οι οποίες αποδίδονται σε ρωσικές μυστικές υπηρεσίες.

Οι ενέργειες αυτές έχουν ήδη επηρεάσει την κοινή γνώμη σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες τονίζει χαρακτηριστικά ο Γκριν. «Ο κόσμος αρχίζει να φοβάται, ιδιαίτερα καθώς αυτά τα περιστατικά γίνονται πιο ορατά. Βλέπουμε drones κοντά σε αεροδρόμια και μεγαλώνει η αίσθηση ότι είναι θέμα χρόνου να υπάρξει ένα σοβαρό ατύχημα», σημειώνει.

Ο φόβος στη Βαλτική

Στις χώρες της Βαλτικής επικρατεί η εκτίμηση ότι μια επίθεση θα μπορούσε να συμβεί ακόμη και μέσα στην επόμενη τριετία. Μελέτη του Belfer Center του Harvard κατέδειξε ότι τα έτη 2027 και 2028 αναφέρονται συχνότερα ως πιθανά χρονικά ορόσημα.

Ενώ η Μόσχα δεν έχει πραγματοποιήσει καμία άμεση επίθεση εναντίον κρατών-μελών του ΝΑΤΟ σε ευρωπαϊκό έδαφος ο ειδικοί τονίζουν ότι αυτό οφείλεται εν μέρει στο ότι η Ρωσία γνωρίζει ότι δεν θα μπορούσε να νικήσει τη συμμαχία με τις τρέχουσες δυνατότητές της. Ωστόσο κρούουν τον κώδωνα αναφέροντας πως κάτι τέτοιο δεν μπορεί να αποκλειστεί στο μέλλον.

Από την πλευρά του, ο Μαρκ Ρούτε, Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, δήλωσε σε πρόσφατη συνέντευξή του ότι η Ρωσία θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει στρατιωτική ισχύ κατά της Συμμαχίας μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια. Αντίστοιχες προειδοποιήσεις διατύπωσε και ο Γερμανός υπουργός Εξωτερικών, Γιόχαν Βάντεφουλ, επικαλούμενος εκτιμήσεις των γερμανικών υπηρεσιών πληροφοριών.

Από την πλευρά του, ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν διαβεβαίωσε τον Δεκέμβριο ότι η Μόσχα δεν σχεδιάζει ούτε επιθυμεί πόλεμο με την Ευρώπη, προσθέτοντας ωστόσο ότι «αν η Ευρώπη θελήσει να πολεμήσει, η Ρωσία είναι έτοιμη». Μάλιστα, στην Συνέντευξη τύπου που παραχώρησε την περασμένη εβδομάδα αξίωσε η Δύση να την σεβαστεί.

Το τέλος του «μερίσματος ειρήνης»

Για δεκαετίες, η Ευρώπη επωφελήθηκε από το λεγόμενο «μέρισμα ειρήνης», επενδύοντας στην κοινωνική πρόνοια αντί στην άμυνα και βασιζόμενη στις ΗΠΑ για την ασφάλειά της. Η επιστροφή του Ντόναλντ Τραμπ στον Λευκό Οίκο και η ρωσική εισβολή στην Ουκρανία ανέτρεψαν αυτή την ισορροπία.

Σήμερα, σχεδόν όλα τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ πλησιάζουν ή ξεπερνούν τον στόχο του 2% του ΑΕΠ για αμυντικές δαπάνες, ενώ έχει συμφωνηθεί η αύξησή του στο 5% έως το 2035. Παρ’ όλα αυτά, πολλοί αναλυτές αμφισβητούν αν οι ευρωπαϊκές κυβερνήσεις μπορούν –και θέλουν– να πείσουν τους πολίτες τους για τις αναγκαίες θυσίες.

Όπως επισημαίνουν ειδικοί, η αποδοχή αυτών των θυσιών είναι ευκολότερη σε κοινωνίες με υψηλή εμπιστοσύνη στους θεσμούς, όπως στις σκανδιναβικές χώρες, όπου η έννοια της «ολικής άμυνας» είναι βαθιά ριζωμένη. Το ερώτημα που παραμένει ανοικτό είναι αν αυτό το μοντέλο μπορεί να εφαρμοστεί και σε χώρες με χαμηλότερα επίπεδα θεσμικής εμπιστοσύνης, όπως το Ηνωμένο Βασίλειο και άλλες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.