Μικρές αλλαγές στο ψωμί και τα έτοιμα γεύματα σώζουν ζωές και προστατεύουν από εγκεφαλικά και εμφράγματα

Η μείωση του νατρίου στα επεξεργασμένα και έτοιμα τρόφιμα μπορεί να φέρει σημαντικά οφέλη για την καρδιά και να μειώσει τα περιστατικά εμφραγμάτων, εγκεφαλικών και πρόωρων θανάτων σε χώρες όπως η Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Δύο νέες μελέτες που δημοσιεύθηκαν σήμερα στο περιοδικό Hypertension της Αμερικανικής Καρδιολογικής Εταιρείας υπογραμμίζουν πόσο ισχυρό μπορεί να είναι αυτό το μέτρο δημόσιας υγείας. Οι ερευνητές επικεντρώθηκαν σε τρόπους μείωσης του αλατιού σε καθημερινά τρόφιμα, όπως το ψωμί στη Γαλλία και τα συσκευασμένα ή έτοιμα γεύματα στο Ηνωμένο Βασίλειο, και εκτίμησαν τα πιθανά οφέλη για την υγεία του πληθυσμού.

Γιατί το νάτριο επηρεάζει την καρδιά

Όπως διαβάζουμε στο SciTechDaily, η υπερβολική κατανάλωση νατρίου αποτελεί γνωστό παράγοντα κινδύνου για υπέρταση, η οποία αυξάνει σημαντικά την πιθανότητα καρδιακής προσβολής, εγκεφαλικού επεισοδίου, χρόνιας νεφρικής νόσου, άνοιας και άλλων καρδιαγγειακών προβλημάτων. Για τον λόγο αυτό, πολλές χώρες έχουν εφαρμόσει εθνικές στρατηγικές με στόχο τη μείωση του αλατιού στη διατροφή, προκειμένου να βελτιώσουν την υγεία του πληθυσμού και να περιορίσουν το μακροπρόθεσμο κόστος περίθαλψης που σχετίζεται με καρδιαγγειακές παθήσεις.

Μείωση αλατιού στο ψωμί: Η γαλλική εμπειρία

Οι νέες μελέτες χρησιμοποιούν μοντέλα προσομοίωσης για να εκτιμήσουν τα αποτελέσματα από τη μείωση νατρίου. Στη Γαλλία, η μελέτη επικεντρώθηκε στη μείωση του αλατιού σε μπαγκέτες και άλλα είδη ψωμιού μέχρι το 2025, ενώ στο Ηνωμένο Βασίλειο οι στόχοι αφορούν συσκευασμένα τρόφιμα και γεύματα από takeaway μέχρι το 2024. Όπως φαίνεται, ακόμα και μικρές μειώσεις αλατιού στα καθημερινά τρόφιμα μπορούν να φέρουν σημαντικά οφέλη, χωρίς να απαιτείται αλλαγή στις συνήθειες των καταναλωτών. Τα οφέλη προκύπτουν απευθείας από τις αλλαγές στην προσφορά τροφίμων.

Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, οι ενήλικες δεν θα πρέπει να προσλαμβάνουν περισσότερα από 2.000 mg νατρίου την ημέρα, ενώ η Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία προτείνει ανώτατο όριο 2.300 mg (περίπου ένα κουταλάκι αλάτι), με ιδανικό όριο 1.500 mg για τους περισσότερους ενήλικες, ειδικά σε όσους έχουν υπέρταση.

Συμφωνία με τους αρτοποιούς

Στη Γαλλία, η κυβέρνηση συμφώνησε το 2022 με τους παραγωγούς ψωμιού να μειώσουν το αλάτι έως το 2025. Το ψωμί αποτελεί βασικό στοιχείο της γαλλικής διατροφής και παραδοσιακά προσφέρει περίπου το 25% της συνιστώμενης ημερήσιας πρόσληψης αλατιού. Η μελέτη έδειξε ότι η πλήρης εφαρμογή του στόχου θα μείωνε την ημερήσια κατανάλωση αλατιού κατά 0,35 γραμμάρια ανά άτομο, με μικρή αλλά σημαντική πτώση της αρτηριακής πίεσης. Ετησίως, υπολογίζεται ότι θα μπορούσαν να αποφευχθούν περίπου 1.186 θάνατοι και να μειωθούν οι νοσηλείες για ισχαιμική καρδιοπάθεια και εγκεφαλικά κατά περίπου 1%. Οι άνδρες επωφελούνται ελαφρώς περισσότερο, ενώ στις γυναίκες τα μεγαλύτερα οφέλη παρατηρούνται στην ηλικιακή ομάδα 55–64 ετών.

Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η μελέτη αξιολόγησε το αλάτι σε 84 κατηγορίες τροφίμων και για πρώτη φορά σε 24 κατηγορίες έτοιμων γευμάτων. Αν όλοι οι στόχοι μείωσης είχαν επιτευχθεί, η μέση ημερήσια κατανάλωση αλατιού θα έπεφτε από 6,1 στα 4,9 γραμμάρια ανά άτομο, δηλαδή περίπου 17,5% λιγότερο αλάτι, μείωση χαμηλή μεν, αρκετή δε για να ρίξει την πίεση και που θα μπορούσε να αποτρέψει σε 20 χρόνια, περίπου 103.000 περιπτώσεις ισχαιμικής καρδιοπάθειας και 25.000 εγκεφαλικά. Επιπλέον, η βελτίωση στην ποιότητα ζωής θα αντιστοιχούσε σε περίπου 243.000 επιπλέον έτη ζωής προσαρμοσμένα για την υγεία, ενώ τα οικονομικά οφέλη για το NHS θα έφταναν το 1 δισ. λίρες.

Οι ειδικοί τονίζουν ότι η επιτυχία τέτοιων πολιτικών εξαρτάται από τη συνεργασία μεταξύ κυβερνήσεων, βιομηχανίας τροφίμων και υγειονομικών φορέων. Η προώθηση ενός υγιεινού περιβάλλοντος μέσω μεταβολών στην προσφορά τροφίμων, χωρίς να απαιτούνται αλλαγές στις προσωπικές συνήθειες, μπορεί να φέρει μεγάλα οφέλη για την καρδιαγγειακή υγεία του πληθυσμού.