Κάνναβη και εξωσωματική γονιμοποίηση: Νέα μελέτη δείχνει ανωμαλίες στο έμβρυο
Η τετραϋδροκανναβινόλη επηρεάζει τα ωάρια, αυξάνοντας τα λάθη στα χρωμοσώματα και μειώνοντας την ποιότητα των εμβρύων.
Η χρήση κάνναβης μπορεί να δημιουργήσει σοβαρά εμπόδια στην προσπάθεια τεκνοποίησης μέσω εξωσωματικής γονιμοποίησης. Ερευνητική ομάδα από το Πανεπιστήμιο του Τορόντο ανέλυσε πάνω από χίλια δείγματα υγρού που περιβάλλει τα ωάρια σε γυναίκες που υποβλήθηκαν σε εξωσωματική. Σε αρκετές περιπτώσεις ανιχνεύθηκαν ίχνη της δραστικής ουσίας της κάνναβης, της τετραϋδροκανναβινόλης (THC). Τα ωάρια που βρίσκονταν σε αυτό το περιβάλλον είχαν αυξημένες πιθανότητες να παρουσιάσουν χρωμοσωμικές ανωμαλίες και έδειχναν να ωριμάζουν πιο γρήγορα από τα υγιή.
Όπως αναφέρεται στο Science Alert, η πρόωρη ωρίμανση μπορεί να συνοδεύεται από σφάλματα στη διαίρεση των κυττάρων, γεγονός που μειώνει την πιθανότητα δημιουργίας υγιούς εμβρύου. Αν και η μελέτη δεν εξέτασε την επίδραση της κάνναβης στη φυσική σύλληψη, τα ευρήματα δείχνουν ότι για τις γυναίκες που βρίσκονται σε διαδικασία υποβοηθούμενης αναπαραγωγής η χρήση της ουσίας ίσως αποδειχθεί αρνητικά καθοριστικός παράγοντας.
Περισσότερα λάθη στα χρωμοσώματα με την κάνναβη
Σε επόμενο στάδιο της μελέτης που δημοσιεύεται στο Nature Communications οι ερευνητές προχώρησαν σε δοκιμές με γυναικεία αναπαραγωγικά κύτταρα από 24 εθελόντριες. Και πάλι παρατηρήθηκε ότι όσα ωάρια εκτέθηκαν σε υψηλότερες συγκεντρώσεις THC είχαν περισσότερες χρωμοσωμικές βλάβες – σχεδόν 10% περισσότερες σε σχέση με τα υπόλοιπα – και παρουσίαζαν ταχύτερη ωρίμανση. Οι ίδιοι πάντως αναγνωρίζουν ότι το δείγμα ήταν μικρό και ότι δεν μπόρεσαν να αποκλείσουν άλλους παράγοντες, π.χ. την ηλικία, που αποτελεί τον σημαντικότερο δείκτη μείωσης της ποιότητας των ωαρίων.
Γυναικολόγοι και ειδικοί της υποβοηθούμενης αναπαραγωγής επισημαίνουν ότι το πρόβλημα δεν έγκειται στη γονιμοποίηση, αλλά στην ποιότητα των εμβρύων. Είναι διαπιστωμένο πως σε περίπτωση χρωμοσωμικών ανωμαλιών μειώνονται οι πιθανότητες εμφύτευσης και αυξάνεται ο κίνδυνος αποβολής. Έτσι, ακόμη κι αν η σύλληψη πραγματοποιηθεί, οι πιθανότητες επιτυχούς και υγιούς εγκυμοσύνης περιορίζονται σημαντικά.
Η αποχή ως η πιο σίγουρη επιλογή
Παλαιότερες μελέτες σε ζώα έχουν δείξει ότι η έκθεση σε THC επηρεάζει αρνητικά την ανάπτυξη των εμβρύων, ενώ και σε ανθρώπινες έρευνες υπάρχουν ενδείξεις ότι η τακτική χρήση της ψυχοτρόπου ουσίας συνδέεται με προβλήματα γονιμότητας. Η εικόνα, ωστόσο, δεν είναι πλήρης και οι επιστήμονες υπογραμμίζουν την ανάγκη για περαιτέρω έρευνα. Μέχρι τότε, η σύσταση είναι ξεκάθαρη: οι γυναίκες που επιθυμούν να μείνουν έγκυες, ειδικά μέσω εξωσωματικής, καλό είναι να αποφεύγουν την κάνναβη.
Η συζήτηση δεν περιορίζεται μόνο στα ωάρια. Υπάρχουν δεδομένα που συνδέουν τη χρήση κάνναβης και με προβλήματα στην ποιότητα του σπέρματος. Γι’ αυτό, οι ειδικοί συνιστούν τόσο στις γυναίκες όσο και στους άνδρες που σχεδιάζουν να αποκτήσουν παιδί να αποφεύγουν την ουσία, όπως ήδη ισχύει για το αλκοόλ και τον καπνό. Ακόμη και μικρές ποσότητες δεν θεωρούνται ασφαλείς κατά τη σύλληψη ή την εγκυμοσύνη, καθώς οι πιθανές συνέπειες μπορεί να είναι δυσανάλογα μεγάλες.
Αξίζει να σημειωθεί ότι, αν και η κάνναβη χρησιμοποιείται ολοένα και περισσότερο για ιατρικούς λόγους, χάρη στις αναλγητικές, αντικαταθλιπτικές και αγχολυτικές ιδιότητές της, οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι αυτό δεν αναιρεί τους κινδύνους.