Χοσέ Λουίς Μεντιλίμπαρ: Το ντοκιμαντέρ στον αρχιτέκτονα του Ολυμπιακού που κάνει το γύρο του πλανήτη
Από το ταπεινό Ζαλντιμπάρ στην κορυφή του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου, ο Βάσκος τεχνικός του Ολυμπιακού διδάσκει την αξία της αυθεντικότητας.
Η κινηματογραφική διαδρομή του Χοσέ Λουίς Μεντιλίμπαρ, όπως αποτυπώνεται στο αφιερωματικό ντοκιμαντέρ για τη ζωή του, αποτελεί έναν ύμνο στην επιμονή και την ποδοσφαιρική ειλικρίνεια. Γεννημένος το 1961 στο Ζαλντιμπάρ, μια μικρή κωμόπολη της Χώρας των Βάσκων, ο Μεντιλίμπαρ δεν υπήρξε ποτέ ο προπονητής των δημοσίων σχέσεων ή των περίπλοκων θεωριών.
Στο πρώτο επεισόδιο της νέας σειράς mini-documentaries της Nova, MOB-DOC, o Βασίλης Κωνσταντόπουλος ταξιδεύει στη Χώρα των Βάσκων για να αναζητήσει τις ρίζες του Χοσέ Λουίς Μεντιλίμπαρ.
Ξεκινώντας από τα «πέτρινα» χρόνια των τοπικών κατηγοριών και τις ακαδημίες της Αθλέτικ Μπιλμπάο, έχτισε το όνομά του μέσα από τη λάσπη των γηπέδων, μαθαίνοντας να επιβιώνει με περιορισμένα μέσα. Το ντοκιμαντέρ αναδεικνύει πώς οι ρίζες του και η εργατική ηθική των Βάσκων διαμόρφωσαν έναν χαρακτήρα που παραμένει αναλλοίωτος, είτε κοουτσάρει σε ερασιτεχνικό επίπεδο είτε οδηγεί ομάδες σε κατακτήσεις ευρωπαϊκών διοργανώσεων.
Για εκείνον, το ποδόσφαιρο δεν είναι επιστήμη των υπολογιστών, αλλά ένα άθλημα ενστίκτου, πίεσης και αδιαπραγμάτευτης δουλειάς. Προκειμένου να σκιαγραφηθεί πλήρως η προσωπικότητά του, στην κάμερα μιλούν άνθρωποι που τον γνωρίζουν από την παιδική του ηλικία, κάτοικοι του Ζαλντιμπάρ και του Μπιλμπάο, αλλά και σημαντικές προσωπικότητες όπως ο διευθυντής ακαδημιών της Αθλέτικ, Ένεκο Μπόβεντα, ο δημοσιογράφος Σέρχιο Ρόχο, καθώς και ο ζωντανός θρύλος της Μπιλμπάο, Μιχέλ Άνχελ Ιρίμπαρ.
Η στρατηγική του «old school» πρεσαρίσματος και το έπος της Εϊμπάρ
Η φιλοσοφία του Μεντιλίμπαρ, η οποία αναλύεται διεξοδικά μέσα από μαρτυρίες παικτών και συνεργατών του, συνοψίζεται στο τρίπτυχο... απλότητα, ασφυκτική πίεση ψηλά και κάθετο ποδόσφαιρο. Απεχθάνεται τα περιττά ρίσκα στην άμυνα, προτιμώντας την άμεση ανάκτηση της μπάλας και την επίθεση στον κενό χώρο.
Αυτή η «παλιάς κοπής» προσέγγιση ήταν που του επέτρεψε να κάνει το αδιανόητο με την Εϊμπάρ, κρατώντας μια ομάδα από μια πόλη μόλις 27.000 κατοίκων στην ελίτ της La Liga για χρόνια. Το φιλμ καταγράφει πώς αυτός ο «εχθρός» των social media κατάφερε να κερδίσει τον σεβασμό των κορυφαίων, αποδεικνύοντας ότι η καθαρή επικοινωνία και η ψυχολογική τόνωση των παικτών παραμένουν τα πιο ισχυρά όπλα στη φαρέτρα ενός προπονητή.
Η ευρωπαϊκή καταξίωση και η μεταμόρφωση του Ολυμπιακού
Ο Μεντιλίμπαρ έπαψε να θεωρείται απλώς ένας προπονητής «ειδικών αποστολών» για σωτηρία ομάδων και έγινε ένας παγκόσμιος συλλέκτης τίτλων. Μετά τον θρίαμβο στο Europa League με τη Σεβίλλη το 2023, ήρθε η ιστορική πορεία με τον Ολυμπιακό το 2024. Το ντοκιμαντέρ εστιάζει στον τρόπο με τον οποίο ο Βάσκος μεταμόρφωσε τους «ερυθρόλευκους», μετατρέποντας ένα σύνολο που αναζητούσε ταυτότητα σε μια ατρόμητη ευρωπαϊκή μηχανή που κατέκτησε το Conference League, τον πρώτο ευρωπαϊκό τίτλο ελληνικής ομάδας.
Η εικόνα του να κυκλοφορεί με το μπλουζάκι της ομάδας ακόμα και στις πιο επίσημες στιγμές, υπογραμμίζει το μήνυμα της παραγωγής. Ο Μεντιλίμπαρ είναι ένας άνθρωπος που αρνείται να υποκριθεί. Στον Πειραιά δεν έφερε μόνο τακτική, αλλά και μια οικογενειακή νοοτροπία που ένωσε τα αποδυτήρια, υπενθυμίζοντας σε όλους ότι στο ποδόσφαιρο η ουσία και το ήθος θα κερδίζουν πάντα τις εντυπώσεις.
