Τρώμε περισσότερο σπίτι αλλά... δεν μαγειρεύουμε - Η νέα ελληνική συνήθεια που ανατρέπει την εστίαση

Πέντε χρόνια μετά τον υποχρεωτικό εγκλεισμό λόγω COVID-19, οι Έλληνες, όπως και οι καταναλωτές διεθνώς, φαίνεται πως επιστρέφουν στις παλιές διατροφικές τους συνήθειες. Μετά την εκρηκτική στροφή στο φαγητό εκτός σπιτιού την τετραετία 2021-2024, το φαγητό στο σπίτι επιστρέφει δυναμικά, αλλά με νέα μορφή: όχι κατσαρόλες και μαγειρικούς μαραθώνιους, αλλά έτοιμο φαγητό, ημιέτοιμες λύσεις και επιλογές που θέλουν μόνο ένα ζέσταμα.

Τα στοιχεία της ΕΛΣΤΑΤ είναι αποκαλυπτικά:

• Ο κύκλος εργασιών της εστίασης υποχώρησε σε 8,55 δισ. ευρώ το εννεάμηνο Ιανουαρίου–Σεπτεμβρίου 2025, από 8,84 δισ. ευρώ το 2024 – πτώση 3,28%.
• Ακόμη και το τρίτο τρίμηνο, στην καρδιά της τουριστικής περιόδου, ο τζίρος κατέγραψε μείωση (3,9 δισ. φέτος έναντι 4,04 δισ. πέρσι).

Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι ότι η εστίαση  χάνει έδαφος και όχι μόνο λόγω Ελλήνων καταναλωτών.

«Το ελληνικό νοικοκυριό δεν θα ξαναμαγειρέψει» – Η φράση που άναψε συζητήσεις

Η πρόσφατη δήλωση υψηλόβαθμου στελέχους του ομίλου Σκλαβενίτη ότι «το ελληνικό νοικοκυριό δεν θα ξαναμαγειρέψει» προκάλεσε αίσθηση. Φαινομενικά έρχεται σε αντίθεση με την πτώση στον τζίρο της εστίασης. Όμως η πραγματικότητα είναι πιο σύνθετη και πιο σύγχρονη:

• Οι καταναλωτές τρώνε περισσότερο στο σπίτι, αλλά όχι απαραίτητα μαγειρεμένο φαγητό.
• Το μοντέλο που κυριαρχεί πλέον είναι ready to eat και ready to cook.

Η εκτόξευση του «ready to eat» στην Ελλάδα και παγκοσμίως

Η αγορά των έτοιμων γευμάτων στην Ελλάδα έχει πλέον απογειωθεί:

• 144 εκατ. ευρώ ο τζίρος
• +7% σε σχέση με πέρυσι

Σε παγκόσμιο επίπεδο, η αγορά υπολογίζεται στα 398 δισ. δολάρια, με ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 5,95% έως το 2030.

Και δεν σταματά εκεί. Σύμφωνα με τον CEO της Circana Greece, Παναγιώτη Μπορέτο, αυξάνονται:

• Τα έτοιμα επιδόρπια
• Τα συσκευασμένα σάντουιτς
• Τα έθνικ προϊόντα (νουντλς, τορτίγιες κ.ά.), τα οποία οι καταναλωτές μαγειρεύουν στο σπίτι αντί να πάνε σε εστιατόριο.

Τουρίστες που… ψωνίζουν: Τα super market κερδίζουν το καλοκαίρι

Η τάση δεν αφορά μόνο τους Έλληνες. Τα στοιχεία της Circana δείχνουν ότι:

• Τα super market σε νησιά και Κρήτη έφτασαν φέτος στο 19,6% του συνολικού τζίρου του κλάδου
• Από 16,5% το 2021, σε 17,6% το 2022, 18,5% το 2023 και 18,9% το 2024
• Ο τουρίστας του 2025 τρώει οικονομικά, και συχνά… μαγειρεύει ή καταναλώνει στο κατάλυμα.

Ακόμη και στα αλκοολούχα ποτά, οι επιχειρήσεις βλέπουν πτώση 3% έως 10% στην αγορά εστίασης. Οι τουρίστες δεν σταμάτησαν να πίνουν, απλώς αγοράζουν από το super market, όχι από το bar.

Σε έρευνα της NielsenIQ σε 14 τουριστικές περιοχές:

• Το 94% των τουριστών αγόρασε είδη παντοπωλείου
• Η μπίρα κατέγραψε εντυπωσιακή διείσδυση 41%

Cash & carry: Πτώση στον τζίρο που «λέει» περισσότερα απ’ όσο φαίνεται

Τα καταστήματα cash & carry –η ραχοκοκαλιά του HoReCa– καταγράφουν μείωση τζίρου 1% στο διάστημα Ιανουαρίου–Σεπτεμβρίου 2025. Στην πραγματικότητα η πτώση είναι μεγαλύτερη, αφού οι τιμές παραμένουν ανοδικές. Το συμπέρασμα είναι ένα: ο όγκος κατανάλωσης στην εστίαση μειώνεται καθαρά.

Super market: Η μεγάλη αντεπίθεση στο έτοιμο φαγητό

Η αλλαγή στις διατροφικές συνήθειες των καταναλωτών έχει ήδη ενεργοποιήσει έναν νέο κύκλο επενδύσεων στο οργανωμένο λιανεμπόριο. Τα super market βλέπουν ότι το έτοιμο φαγητό εξελίσσεται σε μία από τις πιο δυναμικές κατηγορίες της αγοράς και κινούνται πλέον με ταχύτητα… εστιατορίου.

Πρώτος στο μέτωπο αυτό ο Σκλαβενίτης  που όχι μόνο εξαγόρασε τη «Σπιτική Κουζίνα», μια αλυσίδα που έχει χτίσει το δικό της κοινό στο μαγειρευτό φαγητό, αλλά επενδύει και σε ένα υπερσύγχρονο εργοστάσιο στη Μαγούλα, το οποίο αναμένεται να παράγει έως 250.000 μερίδες την ημέρα. Μια κίνηση που δείχνει ξεκάθαρα ότι η μεγαλύτερη αλυσίδα της χώρας στοχεύει να γίνει και ο μεγαλύτερος «μάγειρας» της νέας εποχής.

Στο ίδιο πεδίο κινείται και η ΑΒ Βασιλόπουλος , η οποία θεωρείται πρωτοπόρος της κατηγορίας. Με τη σειρά «Έτοιμα Γεύματα by Άκης Πετρετζίκης», η εταιρεία είχε επενδύσει στο convenience food πολύ πριν αυτό γίνει μαζική τάση, χτίζοντας brand που συνδέεται με ποιότητα και ευκολία.

Την ίδια στιγμή, οι βιομηχανίες κατεψυγμένων τροφίμων και θαλασσινών ενισχύουν σταθερά τις γραμμές παραγωγής τους, προσθέτοντας νέους κωδικούς σε προϊόντα ready to cook και ready to eat. Από οικογενειακά γεύματα μέχρι premium επιλογές, το ράφι του σούπερ μάρκετ  μεταμορφώνεται σε μια «νέα κουζίνα» που ανταγωνίζεται ευθέως την εστίαση. Η αντεπίθεση αυτή δεν είναι τυχαία: το έτοιμο φαγητό εξελίσσεται σε στρατηγική προτεραιότητα για όλον τον κλάδο, καθώς οι καταναλωτές δεν σταματούν να ζητούν σύγχρονες, γρήγορες και οικονομικές λύσεις για το καθημερινό τους τραπέζι.

Η μεγάλη εικόνα: Το «φαγητό στο σπίτι» αλλάζει ξανά τη χώρα

Η Ελλάδα δεν επιστρέφει στο παραδοσιακό «μαγείρεμα». Αντίθετα:

• Επανέρχεται η κατανάλωση στο σπίτι, αλλά με νέους κανόνες
• Οι πολίτες αναζητούν άνεση, ταχύτητα και χαμηλότερο κόστος

Η εστίαση αναγκάζεται να προσαρμοστεί σε μία αγορά που γίνεται ολοένα και πιο «διπολική»:

• πολυτελείς εμπειρίες έξω 
• οικονομικές, έτοιμες λύσεις μέσα.

Η μάχη για το φαγητό του μέλλοντος έχει ήδη ξεκινήσει  και τα super market μπαίνουν πιο δυνατά από ποτέ.